第一千四百一十九章 ,不放逸经,达摩迦经 增支部6集53经到54经

53 不放逸经


尔时,有一位婆罗门前往世尊所在之处;到达之后,与世尊互相寒暄。在结束了应当欢喜与值得回忆的友好交谈之后,坐在了一旁。坐在一旁后,那位婆罗门对世尊这样说:


“尊者瞿昙,是否有哪一种法,经过修习、多作(勤加练习)之后,能同时把握住两种利益——即现世的利益,以及来世的利益呢?”


“婆罗门,确实有哪一种法,经过修习、多作之后,能同时把握住两种利益——即现世的利益,以及来世的利益。”


“尊者瞿昙,那么,是哪一种法,经过修习、多作之后,能同时把握住两种利益——即现世的利益,以及来世的利益呢?”


“婆罗门,‘不放逸’(警觉、专注、不放纵)这一种法,经过修习、多作之后,能同时把握住两种利益——即现世的利益,以及来世的利益。”


“婆罗门,正如任何陆生动物的足迹,所有这些足迹都被包含在大象的足迹之中;就其巨大而言,象迹被称作是它们当中的第一。同样地,婆罗门,不放逸这一种法,经过修习、多作之后,能同时把握住两种利益——即现世的利益,以及来世的利益。


“婆罗门,正如尖顶房屋的任何椽木,所有这些椽木都走向屋顶、倾向屋顶、会合于屋顶,屋顶被称作是它们当中的第一;同样地,婆罗门(中略)。


“婆罗门,正如割灯心草的人,割下草后,抓住草尖抖动、摇晃、拍打;同样地,婆罗门(中略)。


“婆罗门,正如一串芒果在蒂头被剪断时,所有附着于蒂头的芒果都会随之落下;同样地,婆罗门(中略)。


“婆罗门,正如任何小王,他们全都是转轮圣王的随从,转轮王被称作是他们当中的第一;同样地,婆罗门(中略)。


“婆罗门,正如所有星宿的光芒,它们全部都比不上月光的十六分之一,月光被称作是它们当中的第一。同样地,婆罗门,不放逸这一种法,经过修习、多作之后,能同时把握住两种利益——即现世的利益,以及来世的利益。


“婆罗门,这正是那种经过修习、多作之后,能同时把握住两种利益——即现世利益与来世利益的唯一法。”


“太美妙了,尊者瞿昙!太美妙了,尊者瞿昙!(中略)请尊者瞿昙承认我为优婆塞,从今日起,直至命终,归依三宝。”


第十一经完。


54 达摩迦经


有一次,世尊住在王舍城的灵鹫山。那时,尊者达摩迦是其故乡的住持比丘,管理其故乡全部七处寺院。在那里,尊者达摩迦常用言语骂辱、责骂、恼害、刺伤、激怒客比丘们。而那些客比丘们遭受尊者达摩迦用言语骂辱、责骂、恼害、刺伤、激怒,便纷纷离去,不再停留,放弃了寺院。


尔时,当地的优婆塞们(在家信士)这样想:“我们确实以衣服、饮食(钵食)、卧具、医药等必需品供养比丘僧团。然而,客比丘们却离去,不再停留,放弃了寺院。究竟是什么原因、什么缘由,使得客比丘们离去、不再停留、放弃寺院呢?”


接着,当地的优婆塞们又想:“原来是这位尊者达摩迦用言语骂辱、责骂、恼害、刺伤、激怒客比丘们。那些客比丘们遭受尊者达摩迦用言语骂辱、责骂、恼害、刺伤、激怒,所以离去、不再停留、放弃了寺院。不如我们把尊者达摩迦驱逐出去吧!”


于是,当地的优婆塞们前往尊者达摩迦所在之处;到达之后,对尊者达摩迦这样说:“尊者,请尊者达摩迦离开这座寺院;你不适合再住在这里了!”


于是尊者达摩迦离开了那座寺院,去了另一座寺院。在那里,尊者达摩迦同样用言语骂辱、责骂、恼害、刺伤、激怒客比丘们。而那些客比丘们遭受尊者达摩迦用言语骂辱、责骂、恼害、刺伤、激怒,便离去了,不再停留,放弃了寺院。


尔时,当地的优婆塞们又这样想:“我们确实以衣服、钵食、卧具、医药必需品供养比丘僧团。然而,客比丘们却离去,不再停留,放弃了寺院。究竟是什么原因、什么缘由,使得客比丘们离去、不再停留、放弃寺院呢?”


接着,当地的优婆塞们又想:“原来是这位尊者达摩迦用言语骂辱、责骂、恼害、刺伤、激怒客比丘们。那些客比丘们遭受尊者达摩迦用言语骂辱、责骂、恼害、刺伤、激怒,所以离去、不再停留、放弃了寺院。不如我们把尊者达摩迦驱逐出去吧!”


于是,当地的优婆塞们前往尊者达摩迦所在之处;到达之后,对尊者达摩迦这样说:“尊者,请尊者达摩迦也离开这第二座寺院;你不适合再住在这里了!”


于是,尊者达摩迦也离开了那座寺院,去了另一座寺院。在那里,尊者达摩迦同样用言语骂辱、责骂、恼害、刺伤、激怒客比丘们。而那些客比丘们遭受尊者达摩迦用言语骂辱、责骂、恼害、刺伤、激怒,便离去了,不再停留,放弃了寺院。


尔时,当地的优婆塞们又这样想:“我们确实以衣服、钵食、卧具、医药必需品供养比丘僧团。然而,客比丘们却离去,不再停留,放弃了寺院。究竟是什么原因、什么缘由,使得客比丘们离去、不再停留、放弃寺院呢?”


接着,当地的优婆塞们又想:“原来是这位尊者达摩迦用言语骂辱(中略)。不如我们将尊者达摩迦从其故乡的所有七处寺院彻底驱逐出去吧!”


于是,当地的优婆塞们前往尊者达摩迦所在之处;到达之后,对尊者达摩迦这样说:“尊者,请尊者达摩迦彻底离开其故乡的所有七处寺院!”


尔时,尊者达摩迦这样想:“我已被当地的优婆塞们从故乡的所有七处寺院彻底驱逐了。现在我要去哪里呢?”接着,尊者达摩迦又想:“不如我去世尊那里吧。”


于是,尊者达摩迦带着衣钵,向王舍城出发。渐次前行,来到了王舍城灵鹫山世尊所在之处;到达之后,向世尊顶礼,坐在了一旁。


世尊对坐在一旁的尊者达摩迦这样说:“好吧,婆罗门达摩迦,你从哪里来呢?”


“尊者,我已被当地的优婆塞们从故乡的所有七处寺院彻底驱逐了。”


“够了,婆罗门达摩迦!你这又是何必呢?你到处被驱逐,被到处驱逐之后,就来到我这里。


“婆罗门达摩迦,很久很久以前,航海商人们带着一只寻陆鸟,乘船驶入大海。当船只开到看不到陆地的地方时,他们就把寻陆鸟放飞。那鸟便飞向东方,飞向西方,飞向北方,飞向南方,飞向上方,飞向各个角落。如果它在四周看到了陆地,就直接飞去那里;如果它在四周看不到陆地,就会飞回这艘船上。同样地,婆罗门达摩迦,你在各地被驱逐,被各地驱逐之后,就回到我这里。


“婆罗门达摩迦,很久很久以前,在拘罗婆王的国度里,有一棵名叫‘善立’的榕树王,它有五大树枝,树荫凉爽惬意。婆罗门达摩迦,‘善立’榕树王的树冠覆盖广达十二由旬,根系延伸达五由旬。婆罗门达摩迦,‘善立’榕树王结的果实非常硕大,就像一阿罗迦(大罐)那么大;它的果实非常甜美,就像纯净无杂质的野蜜一样。婆罗门达摩迦,‘善立’榕树王的一大树枝由国王和后宫享用,一大树枝由军队享用,一大树枝由城郊居民享用,一大树枝由沙门婆罗门享用,一大树枝由野兽鸟类享用。婆罗门达摩迦,没有人在守卫‘善立’榕树王的果实,大家也从不为了果实而互相伤害。


“然而,婆罗门达摩迦,有个人尽情吃了‘善立’榕树王的果实后,折断了树枝便离开了。婆罗门达摩迦,居住在‘善立’榕树王上的树神这样想:‘天哪,太不可思议了!天哪,太离奇了!这人竟是如此邪恶!吃饱了‘善立’榕树王的果实,竟然还折断树枝离开!不如让‘善立’榕树王将来不再结果实吧!’婆罗门达摩迦,于是‘善立’榕树王将来就不再结果实了。


“尔时,婆罗门达摩迦,拘罗婆王前往帝释天主所在之处;到达后,对帝释天主说:‘尊贵者,请您知悉,‘善立’榕树王不再结果实了!’


“婆罗门达摩迦,于是帝释天主展现了那样的神通变化,降下一阵猛烈的暴风雨,将‘善立’榕树王吹倒、连根拔起。婆罗门达摩迦,住在‘善立’榕树王上的树神感到痛苦、沮丧、满脸泪水,哭泣着站在一旁。


“尔时,婆罗门达摩迦,帝释天主前往居住在‘善立’榕树王上的树神所在之处;到达后,对树神这样说:‘树神,你为什么痛苦、沮丧、满脸泪水,哭泣着站在一旁呢?’


‘尊贵者,这是因为猛烈的暴风雨吹倒了我的宫殿,并连根拔起!’


‘树神,难道是在你坚守“树之法度(树的职责)”时,猛烈暴风雨才来吹倒你的宫殿并连根拔起的吗?’


‘尊贵者,树如何才算坚守“树之法度”呢?’


‘树神,在世间,需要树根的人拿走树根,需要树皮的人拿走树皮,需要树叶的人拿走树叶,需要花朵的人拿走花朵,需要果实的人拿走果实。树神不应当为此感到不满或不高兴。树神,这样树才算是坚守“树之法度”。’


‘尊贵者,正是我没有坚守“树之法度”,猛烈的暴风雨才来吹倒我的宫殿并连根拔起!’


‘树神,如果你能坚守“树之法度”,你的宫殿能恢复如初吗?’


‘尊贵者,我必将坚守“树之法度”,愿我的宫殿恢复如初!’


“尔时,婆罗门达摩迦,帝释天主展现了那样的神通变化,降下一阵暴风雨,将‘善立’榕树王重新扶起,使其根系复原。同样地,婆罗门达摩迦,难道是在你坚守“沙门之法度(沙门的本分)”时,当地优婆塞们才将你从故乡的所有七处寺院彻底驱逐的吗?”


“尊者,沙门如何才算坚守‘沙门之法度’呢?”


“婆罗门达摩迦,在世间,沙门对于骂辱者不反骂,对于激怒者不反激怒,对于争吵者不反争吵。婆罗门达摩迦,这样沙门才算是坚守‘沙门之法度’。”


“尊者,正是我没有坚守‘沙门之法度’,当地优婆塞们才将我从故乡的所有七处寺院彻底驱逐的。”


“婆罗门达摩迦,很久很久以前,有一位名叫善眼的大师,是一位外道宗师,离欲贪。婆罗门达摩迦,善眼大师有数百位弟子。善眼大师为弟子们宣讲能生于梵天共处的法。婆罗门达摩迦,当善眼大师宣讲生梵天之法时,那些没有对他起净信心的人,身坏命终之后,堕入恶趣、苦界、堕处、地狱。婆罗门达摩迦,当善眼大师宣讲生梵天之法时,那些对他生起净信心的人,身坏命终之后,升入善趣、天界。


“婆罗门达摩迦,很久很久以前,有一位名叫哑瘫的大师(中略);阿罗弥大师(中略);掘头大师(中略);象护大师(中略);光护大师,是一位外道宗师,离欲贪。婆罗门达摩迦,光护大师有数百位弟子。光护大师为弟子们宣讲能生于梵天共处的法。婆罗门达摩迦,当光护大师宣讲生梵天之法时,那些没有对他起净信心的人,身坏命终之后,堕入恶趣、苦界、堕处、地狱。婆罗门达摩迦,当光护大师宣讲生梵天之法时,那些对他生起净信心的人,身坏命终之后,升入善趣、天界。


“婆罗门达摩迦,你认为怎样?如果有人怀着恶心,去骂辱、责骂这六位离欲贪、有数百弟子围绕的外道宗师及其弟子僧团,那人是否会招致许多非福(恶业)呢?”


“是的,尊者。”


“婆罗门达摩迦,如果有人怀着恶心,去骂辱、责骂这六位离欲贪、有数百弟子围绕的外道宗师及其弟子僧团,他会招致许多非福。然而,如果有人怀着恶心,去骂辱、责骂一位具足见者(具足正见的入流圣者),这人所招致的非福比前者还要多得多。那是为什么呢?婆罗门达摩迦,对于外道,我不曾说到像对同修梵行者那样(需要恪守)的忍辱。因此,婆罗门达摩迦,应当这样修学:‘我们对于同修梵行者,心不生恶念。’婆罗门达摩迦,你应当这样修学。”


(世尊接着吟诵了以下偈颂:)


“善眼与哑瘫,以及阿罗弥婆罗门,

掘头曾经是导师,还有象护青年。


光护与古文陀,曾是七国的国师;

无害于人、在过去世,这六位导师具大名声。


无腥臭味、解脱于慈悲、超越欲结,

离贪欲后,生于梵天界。


他们亦有弟子,多达数百人;

无腥臭味、解脱于慈悲、超越欲结,

离贪欲后,生于梵天界。


如果有坏心恶思的人,责骂这些外道的、

离欲的、具定力的仙人,

那人会产生极多的非福。


而如果有坏心恶思的人,责骂一位具足正见的比丘——

佛陀的弟子,

这人产生的非福比前者更多。


切勿伤害善士、断除见处者,

这人在圣僧团中被称为第七人。


若尚未离欲贪,其五根柔弱——

信、念、精进、止与观,


若侵犯这样的比丘,害人者先害己;

伤害了自己之后,然后再恼害他人。


若能防护自己,外在亦得防护;

因此智者应当时刻防护自己,不受伤害。”


第十二经完。


第五 达摩迦品 终


其摄颂(目录总结)为:

龙、蜜迦罗、债,纯陀、两现见经、两(经),

安稳、根、阿难,刹帝利、不放逸、达摩迦。


第一五十经篇 结束。


巴利语原版经文


AN.6.53/ 11. Appamādasuttaṃ

   53. Atha kho aññataro brāhmaṇo yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavatā saddhiṃ sammodi. Sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho so brāhmaṇo bhagavantaṃ etadavoca–

   “Atthi nu kho, bho gotama, eko dhammo bhāvito bahulīkato yo ubho atthe samadhiggayha tiṭṭhati– diṭṭhadhammikañceva atthaṃ, yo ca attho samparāyiko”ti? “Atthi kho, brāhmaṇa eko dhammo bhāvito bahulīkato yo ubho atthe samadhiggayha tiṭṭhati – diṭṭhadhammikañceva atthaṃ, yo ca attho samparāyiko”ti.

   “Katamo pana, bho gotama, eko dhammo bhāvito bahulīkato yo ubho atthe samadhiggayha tiṭṭhati– diṭṭhadhammikañceva atthaṃ, yo ca attho samparāyiko”ti? “Appamādo kho, brāhmaṇa, eko dhammo bhāvito bahulīkato ubho atthe samadhiggayha tiṭṭhati– diṭṭhadhammikañceva atthaṃ, yo ca attho samparāyiko”.

   “Seyyathāpi, brāhmaṇa, yāni kānici jaṅgalānaṃ pāṇānaṃ padajātāni, sabbāni tāni hatthipade samodhānaṃ gacchanti; hatthipadaṃ tesaṃ aggamakkhāyati, yadidaṃ mahantattena. Evamevaṃ kho, brāhmaṇa, appamādo eko dhammo bhāvito bahulīkato ubho atthe samadhiggayha tiṭṭhati– diṭṭhadhammikañceva atthaṃ, yo ca attho samparāyiko.

   “Seyyathāpi, brāhmaṇa, kūṭāgārassa yā kāci gopānasiyo sabbā tā kūṭaṅgamā kūṭaninnā kūṭasamosaraṇā, kūṭaṃ tāsaṃ aggamakkhāyati; evamevaṃ kho, brāhmaṇa …pe….

   “Seyyathāpi, brāhmaṇa, pabbajalāyako pabbajaṃ lāyitvā agge gahetvā odhunāti nidhunāti nicchādeti; evamevaṃ kho, brāhmaṇa …pe….

   “Seyyathāpi, brāhmaṇa, ambapiṇḍiyā vaṇṭacchinnāya yāni kānici ambāni vaṇṭūpanibandhanāni sabbāni tāni tadanvayāni bhavanti; evamevaṃ kho, brāhmaṇa …pe….

   “Seyyathāpi, brāhmaṇa, ye keci khuddarājāno sabbete rañño cakkavattissa anuyantā bhavanti, rājā tesaṃ cakkavattī aggamakkhāyati; evamevaṃ kho, brāhmaṇa …pe….

   “Seyyathāpi brāhmaṇa, yā kāci tārakarūpānaṃ pabhā sabbā tā candassa pabhāya kalaṃ nāgghanti soḷasiṃ, candappabhā tāsaṃ aggamakkhāyati. Evamevaṃ kho, brāhmaṇa, appamādo eko dhammo bhāvito bahulīkato ubho atthe samadhiggayha tiṭṭhati– diṭṭhadhammikañceva atthaṃ yo ca attho samparāyiko.

   “Ayaṃ kho, brāhmaṇa, eko dhammo bhāvito bahulīkato ubho atthe samadhiggayha tiṭṭhati– diṭṭhadhammikañceva atthaṃ, yo ca attho samparāyiko”ti.

   “Abhikkantaṃ, bho gotama, abhikkantaṃ, bho gotama …pe… upāsakaṃ maṃ bhavaṃ gotamo dhāretu ajjatagge pāṇupetaṃ saraṇaṃ gatan”ti. Ekādasamaṃ.


AN.6.54/ 12. Dhammikasuttaṃ

   54. Ekaṃ samayaṃ bhagavā rājagahe viharati gijjhakūṭe pabbate. Tena kho pana samayena āyasmā dhammiko jātibhūmiyaṃ āvāsiko hoti sabbaso jātibhūmiyaṃ sattasu āvāsesu. Tatra sudaṃ āyasmā dhammiko āgantuke bhikkhū akkosati paribhāsati vihiṃsati vitudati roseti vācāya. Te ca āgantukā bhikkhū āyasmatā dhammikena akkosiyamānā paribhāsiyamānā vihesiyamānā vitudiyamānā rosiyamānā vācāya pakkamanti, na saṇṭhanti, riñcanti āvāsaṃ.

   Atha kho jātibhūmakānaṃ upāsakānaṃ etadahosi– “mayaṃ kho bhikkhusaṅghaṃ paccupaṭṭhitā cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajja-parikkhārena. Atha ca pana āgantukā bhikkhū pakkamanti, na saṇṭhanti, riñcanti āvāsaṃ. Ko nu kho hetu ko paccayo yena āgantukā bhikkhū pakkamanti, na saṇṭhanti, riñcanti āvāsan”ti? Atha kho jātibhūmakānaṃ upāsakānaṃ etadahosi– “ayaṃ kho āyasmā dhammiko āgantuke bhikkhū akkosati paribhāsati vihiṃsati vitudati roseti vācāya. Te ca āgantukā bhikkhū āyasmatā dhammikena akkosiyamānā paribhāsiyamānā vihesiyamānā vitudiyamānā rosiyamānā vācāya pakkamanti na saṇṭhanti, riñcanti āvāsaṃ. Yaṃnūna mayaṃ āyasmantaṃ dhammikaṃ pabbājeyyāmā”ti.

   Atha kho jātibhūmakā upāsakā yena āyasmā dhammiko tenupasaṅkamiṃsu; upasaṅkamitvā āyasmantaṃ dhammikaṃ etadavocuṃ– “pakkamatu, bhante, āyasmā dhammiko imamhā āvāsā; alaṃ te idha vāsenā”ti. Atha kho āyasmā dhammiko tamhā āvāsā aññaṃ āvāsaṃ agamāsi. Tatrapi sudaṃ āyasmā dhammiko āgantuke bhikkhū akkosati paribhāsati vihiṃsati vitudati roseti vācāya. Te ca āgantukā bhikkhū āyasmatā dhammikena akkosiyamānā paribhāsiyamānā vihesiyamānā vitudiyamānā rosiyamānā vācāya pakkamanti, na saṇṭhanti, riñcanti āvāsaṃ.

   Atha kho jātibhūmakānaṃ upāsakānaṃ etadahosi– “mayaṃ kho bhikkhusaṅghaṃ paccupaṭṭhitā cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajja-parikkhārena. Atha ca pana āgantukā bhikkhū pakkamanti, na saṇṭhanti, riñcanti āvāsaṃ. Ko nu kho hetu ko paccayo yena āgantukā bhikkhū pakkamanti, na saṇṭhanti, riñcanti āvāsan”ti? Atha kho jātibhūmakānaṃ upāsakānaṃ etadahosi– “ayaṃ kho āyasmā dhammiko āgantuke bhikkhū akkosati paribhāsati vihiṃsati vitudati roseti vācāya. Te ca āgantukā bhikkhū āyasmatā dhammikena akkosiyamānā paribhāsiyamānā vihesiyamānā vitudiyamānā rosiyamānā vācāya pakkamanti, na saṇṭhanti, riñcanti āvāsaṃ. Yaṃnūna mayaṃ āyasmantaṃ dhammikaṃ pabbājeyyāmā”ti.

   Atha kho jātibhūmakā upāsakā yenāyasmā dhammiko tenupasaṅkamiṃsu; upasaṅkamitvā āyasmantaṃ dhammikaṃ etadavocuṃ– “pakkamatu, bhante, āyasmā dhammiko imamhāpi āvāsā; alaṃ te idha vāsenā”ti. Atha kho āyasmā dhammiko tamhāpi āvāsā aññaṃ āvāsaṃ agamāsi Tatrapi sudaṃ āyasmā dhammiko āgantuke bhikkhū akkosati paribhāsati vihiṃsati vitudati roseti vācāya. Te ca āgantukā bhikkhū āyasmatā dhammikena akkosiyamānā paribhāsiyamānā vihesiyamānā vitudiyamānā rosiyamānā vācāya pakkamanti, na saṇṭhanti, riñcanti āvāsaṃ.

   Atha kho jātibhūmakānaṃ upāsakānaṃ etadahosi– “mayaṃ kho bhikkhusaṅghaṃ paccupaṭṭhitā cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārena. Atha ca pana āgantukā bhikkhū pakkamanti na saṇṭhanti, riñcanti āvāsaṃ. Ko nu kho hetu ko paccayo yena āgantukā bhikkhū pakkamanti, na saṇṭhanti, riñcanti āvāsan”ti? Atha kho jātibhūmakānaṃ upāsakānaṃ etadahosi– “ayaṃ kho āyasmā dhammiko āgantuke bhikkhū akkosati …pe… Yaṃnūna mayaṃ āyasmantaṃ dhammikaṃ pabbājeyyāma sabbaso jātibhūmiyaṃ sattahi āvāsehī”ti. Atha kho jātibhūmakā upāsakā yenāyasmā dhammiko tenupasaṅkamiṃsu; upasaṅkamitvā āyasmantaṃ dhammikaṃ etadavocuṃ– “pakkamatu, bhante, āyasmā dhammiko sabbaso jātibhūmiyaṃ sattahi āvāsehī”ti. Atha kho āyasmato dhammikassa etadahosi– “pabbājito khomhi jātibhūmakehi upāsakehi sabbaso jātibhūmiyaṃ sattahi āvāsehi. Kahaṃ nu kho dāni gacchāmī”ti? Atha kho āyasmato dhammikassa etadahosi– “yaṃnūnāhaṃ yena bhagavā tenupasaṅkameyyan”ti.

   Atha kho āyasmā dhammiko pattacīvaramādāya yena rājagahaṃ tena pakkāmi. Anupubbena yena rājagahaṃ gijjhakūṭo pabbato yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinnaṃ kho āyasmantaṃ dhammikaṃ bhagavā etadavoca– “handa kuto nu tvaṃ, brāhmaṇa dhammika, āgacchasī”ti? “Pabbājito ahaṃ, bhante, jātibhūmakehi upāsakehi sabbaso jātibhūmiyaṃ sattahi āvāsehī”ti. “Alaṃ, brāhmaṇa dhammika, kiṃ te iminā, yaṃ taṃ tato tato pabbājenti, so tvaṃ tato tato pabbājito mameva santike āgacchasi”.

   “Bhūtapubbaṃ, brāhmaṇa dhammika, sāmuddikā vāṇijā tīradassiṃ sakuṇaṃ gahetvā nāvāya samuddaṃ ajjhogāhanti. Te atīradakkhiṇiyā nāvāya tīradassiṃ sakuṇaṃ muñcanti. So gacchateva puratthimaṃ disaṃ, gacchati pacchimaṃ disaṃ, gacchati uttaraṃ disaṃ, gacchati dakkhiṇaṃ disaṃ, gacchati uddhaṃ, gacchati anudisaṃ. Sace so samantā tīraṃ passati, tathāgatakova hoti. Sace pana so samantā tīraṃ na passati tameva nāvaṃ paccāgacchati. Evamevaṃ kho, brāhmaṇa dhammika, yaṃ taṃ tato tato pabbājenti so tvaṃ tato tato pabbājito mameva santike āgacchasi.

   “Bhūtapubbaṃ brāhmaṇa dhammika, rañño korabyassa suppatiṭṭho nāma nigrodharājā ahosi pañcasākho sītacchāyo manoramo. Suppatiṭṭhassa kho pana, brāhmaṇa dhammika, nigrodharājassa dvādasayojanāni abhiniveso ahosi, pañca yojanāni mūlasantānakānaṃ. Suppatiṭṭhassa kho pana brāhmaṇa dhammika, nigrodharājassa tāva mahantāni phalāni ahesuṃ; seyyathāpi nāma āḷhakathālikā. Evamassa sādūni phalāni ahesuṃ; seyyathāpi nāma khuddaṃ madhuṃ anelakaṃ. Suppatiṭṭhassa kho pana, brāhmaṇa dhammika, nigrodharājassa ekaṃ khandhaṃ rājā paribhuñjati saddhiṃ itthāgārena, ekaṃ khandhaṃ balakāyo paribhuñjati, ekaṃ khandhaṃ negamajānapadā paribhuñjanti, ekaṃ khandhaṃ samaṇabrāhmaṇā paribhuñjanti, ekaṃ khandhaṃ migā paribhuñjanti. Suppatiṭṭhassa kho pana, brāhmaṇa dhammika, nigrodharājassa na koci phalāni rakkhati, na ca sudaṃ aññamaññassa phalāni hiṃsanti.

   “Atha kho, brāhmaṇa dhammika, aññataro puriso suppatiṭṭhassa nigrodharājassa yāvadatthaṃ phalāni bhakkhitvā sākhaṃ bhañjitvā pakkāmi. Atha kho, brāhmaṇa dhammika, suppatiṭṭhe nigrodharāje adhivatthāya devatāya etadahosi– ‘acchariyaṃ vata, bho, abbhutaṃ vata, bho! Yāva pāpo manusso, yatra hi nāma suppatiṭṭhassa nigrodharājassa yāvadatthaṃ phalāni bhakkhitvā sākhaṃ bhañjitvā pakkamissati, yaṃnūna suppatiṭṭho nigrodharājā āyatiṃ phalaṃ na dadeyyā’ti. Atha kho, brāhmaṇa dhammika, suppatiṭṭho nigrodharājā āyatiṃ phalaṃ na adāsi.

   “Atha kho, brāhmaṇa dhammika, rājā korabyo yena sakko devānamindo tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā sakkaṃ devānamindaṃ etadavoca– ‘yagghe, mārisa, jāneyyāsi suppatiṭṭho nigrodharājā phalaṃ na detī’ti? Atha kho, brāhmaṇa dhammika, sakko devānamindo tathārūpaṃ iddhābhisaṅkhāraṃ abhisaṅkhāsi, yathā bhusā vātavuṭṭhi āgantvā suppatiṭṭhaṃ nigrodharājaṃ pavattesi ummūlamakāsi. Atha kho, brāhmaṇa dhammika, suppatiṭṭhe nigrodharāje adhivatthā devatā dukkhī dummanā assumukhī rudamānā ekamantaṃ aṭṭhāsi.

   “Atha kho, brāhmaṇa dhammika, sakko devānamindo yena suppatiṭṭhe nigrodharāje adhivatthā devatā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā suppatiṭṭhe nigrodharāje adhivatthaṃ devataṃ etadavoca– ‘kiṃ nu tvaṃ, devate, dukkhī dummanā assumukhī rudamānā ekamantaṃ ṭhitā’ti? ‘Tathā hi pana me, mārisa, bhusā vātavuṭṭhi āgantvā bhavanaṃ pavattesi ummūlamakāsī’ti. ‘Api nu tvaṃ, devate, rukkhadhamme ṭhitāya bhusā vātavuṭṭhi āgantvā bhavanaṃ pavattesi ummūlamakāsī’ti? ‘Kathaṃ pana, mārisa rukkho rukkhadhamme ṭhito hotī’ti? ‘Idha, devate, rukkhassa mūlaṃ mūlatthikā haranti, tacaṃ tacatthikā haranti, pattaṃ pattatthikā haranti, pupphaṃ pupphatthikā haranti, phalaṃ phalatthikā haranti. Na ca tena devatāya anattamanatā vā anabhinandi vā karaṇīyā. Evaṃ kho, devate, rukkho rukkhadhamme ṭhito hotī’ti. ‘Aṭṭhitāyeva kho me, mārisa, rukkhadhamme bhusā vātavuṭṭhi āgantvā bhavanaṃ pavattesi ummūlamakāsī’ti. ‘Sace kho tvaṃ, devate, rukkhadhamme tiṭṭheyyāsi, siyā te bhavanaṃ yathāpure’ti? ‘Ṭhassāmahaṃ, mārisa rukkhadhamme, hotu me bhavanaṃ yathāpure’”ti.

   “Atha kho, brāhmaṇa dhammika, sakko devānamindo tathārūpaṃ iddhābhisaṅkhāraṃ abhisaṅkhāsi, yathā bhusā vātavuṭṭhi āgantvā suppatiṭṭhaṃ nigrodharājaṃ ussāpesi, sacchavīni mūlāni ahesuṃ. Evamevaṃ kho, brāhmaṇa dhammika, api nu taṃ samaṇadhamme ṭhitaṃ jātibhūmakā upāsakā pabbājesuṃ sabbaso jātibhūmiyaṃ sattahi āvāsehī”ti? “Kathaṃ pana, bhante, samaṇo samaṇadhamme ṭhito hotī”ti? “Idha, brāhmaṇa dhammika, samaṇo akkosantaṃ na paccakkosati, rosantaṃ na paṭirosati, bhaṇḍantaṃ na paṭibhaṇḍati. Evaṃ kho, brāhmaṇa dhammika, samaṇo samaṇadhamme ṭhito hotī”ti. “Aṭṭhitaṃyeva maṃ, bhante, samaṇadhamme jātibhūmakā upāsakā pabbājesuṃ sabbaso jātibhūmiyaṃ sattahi āvāsehī”ti.

   “Bhūtapubbaṃ brāhmaṇa dhammika, sunetto nāma satthā ahosi titthakaro kāmesu vītarāgo. Sunettassa kho pana, brāhmaṇa dhammika, satthuno anekāni sāvakasatāni ahesuṃ. Sunetto satthā sāvakānaṃ brahmalokasahabyatāya dhammaṃ desesi. Ye kho pana, brāhmaṇa dhammika, sunettassa satthuno brahmalokasahabyatāya dhammaṃ desentassa cittāni na pasādesuṃ te kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjiṃsu. Ye kho pana, brāhmaṇa dhammika, sunettassa satthuno brahmalokasahabyatāya dhammaṃ desentassa cittāni pasādesuṃ te kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjiṃsu.

   “Bhūtapubbaṃ, brāhmaṇa dhammika, mūgapakkho nāma satthā ahosi …pe… aranemi nāma satthā ahosi… kuddālako nāma satthā ahosi… hatthipālo nāma satthā ahosi… jotipālo nāma satthā ahosi titthakaro kāmesu vītarāgo. Jotipālassa kho pana, brāhmaṇa dhammika, satthuno anekāni sāvakasatāni ahesuṃ. Jotipālo satthā sāvakānaṃ brahmalokasahabyatāya dhammaṃ desesi. Ye kho pana, brāhmaṇa dhammika, jotipālassa satthuno brahmalokasahabyatāya dhammaṃ desentassa cittāni na pasādesuṃ te kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjiṃsu. Ye kho pana, brāhmaṇa dhammika, jotipālassa satthuno brahmalokasahabyatāya dhammaṃ desentassa cittāni pasādesuṃ te kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjiṃsu.

   “Taṃ kiṃ maññasi, brāhmaṇa dhammika, yo ime cha satthāre titthakare kāmesu vītarāge, anekasataparivāre sasāvakasaṅghe paduṭṭhacitto akkoseyya paribhāseyya, bahuṃ so apuññaṃ pasaveyyā”ti? “Evaṃ, bhante”. “Yo kho, brāhmaṇa dhammika, ime cha satthāre titthakare kāmesu vītarāge anekasataparivāre sasāvakasaṅghe paduṭṭhacitto akkoseyya paribhāseyya, bahuṃ so apuññaṃ pasaveyya. Yo ekaṃ diṭṭhisampannaṃ puggalaṃ paduṭṭhacitto akkosati paribhāsati, ayaṃ tato bahutaraṃ apuññaṃ pasavati. Taṃ kissa hetu? Nāhaṃ, brāhmaṇa dhammika, ito bahiddhā evarūpiṃ khantiṃ vadāmi, yathāmaṃ sabrahmacārīsu. Tasmātiha, brāhmaṇa dhammika evaṃ sikkhitabbaṃ– ‘na no samasabrahmacārīsu cittāni paduṭṭhāni bhavissantī’”ti. Evañhi te, brāhmaṇa dhammika, sikkhitabbanti.

  “Sunetto mūgapakkho ca, aranemi ca brāhmaṇo.

  Kuddālako ahu satthā, hatthipālo ca māṇavo.

  “Jotipālo ca govindo, ahu sattapurohito;

  Ahiṃsakā atītaṃse, cha satthāro yasassino.

  “Nirāmagandhā karuṇedhimuttā, kāmasaṃyojanātigā.

  Kāmarāgaṃ virājetvā, brahmalokūpagā ahuṃ.

  “Ahesuṃ sāvakā tesaṃ, anekāni satānipi;

  Nirāmagandhā karuṇedhimuttā, kāmasaṃyojanātigā.

  Kāmarāgaṃ virājetvā, brahmalokūpagā ahuṃ.

  “Yete isī bāhirake, vītarāge samāhite;

  Paduṭṭhamanasaṅkappo, yo naro paribhāsati.

  Bahuñca so pasavati, apuññaṃ tādiso naro.

  “Yo cekaṃ diṭṭhisampannaṃ, bhikkhuṃ buddhassa sāvakaṃ;

  Paduṭṭhamanasaṅkappo yo naro paribhāsati.

  Ayaṃ tato bahutaraṃ, apuññaṃ pasave naro.

  “Na sādhurūpaṃ āsīde, diṭṭhiṭṭhānappahāyinaṃ;

  Sattamo puggalo eso, ariyasaṅghassa vuccati.

  “Avītarāgo kāmesu, yassa pañcindriyā mudū;

  Saddhā sati ca vīriyaṃ, samatho ca vipassanā.

  “Tādisaṃ bhikkhumāsajja, pubbeva upahaññati;

  Attānaṃ upahantvāna, pacchā aññaṃ vihiṃsati.

  “Yo ca rakkhati attānaṃ, rakkhito tassa bāhiro;

  Tasmā rakkheyya attānaṃ, akkhato paṇḍito sadā”ti. Dvādasamaṃ.

   Dhammikavaggo pañcamo.

   Tassuddānaṃ–

   Nāgamigasālā iṇaṃ, cundaṃ dve sandiṭṭhikā duve;

   Khema-indriya ānanda, khattiyā appamādena dhammikoti.

   Paṭhamapaṇṇāsakaṃ samattaṃ.


“第一千四百一十九章 ,不放逸经,达摩迦经 增支部6集53经到54经” 的相关文章

第四十四章 孝顺奉养父母的果报

相应部7相应19经/扶养母亲者经(婆罗门相应/有偈篇/祇夜)有个时候,有一个婆罗门来到佛陀的住所,他顶礼佛陀后,对佛陀说:“世尊,我用别人施舍、布施给我的饮食来奉养父母可以吗?我这样做能够为自己种植下很多福德吗?”佛陀说:“婆罗门,孝顺奉养父母是你应该做的事情,只要你不违反所在国家的法律,不管是别人...

第七十六章 痛苦如同在大火中添加干柴

相应部12相应52经/执取经(因缘相应/因缘篇/修多罗)有个时候,佛陀住在舍卫城的祇树林给孤独园。有一天,佛陀对出家弟子们说:“弟子们,当执着和挂念世间的事物,沉迷于获得、拥有、享受这些事物带来的快乐、喜悦、满足的感受之中的时候,就会让贪爱增长,以「贪爱」为前提条件就会产生出「取」,以「取」为前提条...

第八十六章 贪爱的产生如同吃毒药

相应部12相应66经/触知经(因缘相应/因缘篇/修多罗)有个时候,佛陀住在俱卢国一个叫葛马沙达马的城镇上,有一天,佛陀对出家弟子们说:“弟子们,你们的内心进行了正确的观想了吗?”这时有个出家人,就对佛陀讲述他内心观想的情况,可是那位出家人所说的观想情况无法让佛陀满意,这时,阿难尊者就对佛陀说:“世尊...

第一百二十六章 如何从各种界中解脱出来?

相应部14相应33经/如果没有这个经(界相应/因缘篇/修多罗)有个时候,佛陀住在舍卫城的祇树林给孤独园。有一天,佛陀对出家弟子们说:“弟子们,如果地界(地界解释,见第一百二十四章)没有吸引力(地界吸引力解释,见第一百二十五章),没有让众生渴爱、热爱的滋味,众生就不会对地界迷恋、沉迷、贪着。弟子们,就...

第一百三十五章 生死轮回流出的泪水

相应部15相应3经/泪经(无始相应/因缘篇/如来记说)有个时候,佛陀住在舍卫城的祇树林给孤独园,有一天,佛陀对出家弟子们说:“弟子们,生死轮回是永无止境的,是无穷无尽的,不明白世间的真相、规则,被无知障碍,被贪爱束缚捆绑的众生,他们的生死轮回是循环不止的,他们无法知道自己生死轮回的起点在什么地方。弟...

第一百五十三章 月亮的阴晴圆缺

相应部16相应7经/教诫经第二(迦叶相应/因缘篇/如来记说)有个时候,佛陀住在舍卫城的竹林中,有一天,佛陀正在为出家弟子们说法,这时,佛陀对迦叶尊者说:“迦叶!你现在来为比丘们(出家人),说一些法,就像如来为他们说法那样。”迦叶尊者说:“世尊,诸位学友们,任何的修行人,如果他们不相信善法;不反省、不...