相应部33相应26经到55经,以色之不审察等五经,以色之不随察等五经,以色之不返察等五经,以色之不等观等五经,以色之不返观等五经,以色之不现观业等四经,识之不现证经
26到30 以色之不审察等五经
舍卫城因缘。
"婆蹉,由于对色的不审察(中略)婆蹉,由于对识的不审察(中略)。"
第三十经。
31到35 以色之不随察等五经
舍卫城因缘。
"婆蹉,由于对色的不随察(中略)婆蹉,由于对识的不随察(中略)。"
第三十五经。
36到40 以色之不返察等五经
舍卫城因缘。
"婆蹉,由于对色的不返察(中略)婆蹉,由于对识的不返察(中略)。"
第四十经。
41到45 以色之不等观等五经
舍卫城因缘。
"婆蹉,由于对色的不等观(中略)婆蹉,由于对识的不等观(中略)。"
第四十五经。
46到50 以色之不返观等五经
舍卫城因缘。
"婆蹉,由于对色的不返观(中略)婆蹉,由于对识的不返观(中略)。"
第五十经。
51到54 以色之不现观业等四经
舍卫城因缘。
那时,遍历行者婆蹉种前往世尊之处;到达后,与世尊互相问候。交换了友好且值得忆念的寒暄之语后,坐于一旁。坐于一旁的遍历行者婆蹉种对世尊说道:
"尊者乔达摩,什么是因,什么是缘,使得世间生起这种种邪见——'世界是常恒的'(中略)'如来死后既非有也非无'呢?"
"婆蹉,由于对色的不现证,对色之集的不现证,对色之灭的不现证,对色灭之道的不现证(中略)。"
舍卫城因缘。"婆蹉,由于对受的不现证(中略)对受灭之道的不现证(中略)。"
舍卫城因缘。"婆蹉,由于对想的不现证(中略)对想灭之道的不现证(中略)。"
舍卫城因缘。"婆蹉,由于对诸行的不现证(中略)对行灭之道的不现证(中略)。"
第五十四经。
55 识之不现证经
舍卫城因缘。
"婆蹉,由于对识的不现证,对识之集的不现证,对识之灭的不现证,对识灭之道的不现证;如此,世间生起这种种邪见——'世界是常恒的',或'世界是非常恒的'(中略),或'如来死后既非有也非无'。
婆蹉,这就是因,这就是缘,使得世间生起这种种邪见——'世界是常恒的',或'世界是非常恒的',或'世界是有边的',或'世界是无边的',或'命即是身',或'命与身是不同的',或'如来死后存在',或'如来死后不存在',或'如来死后既存在又不存在',或'如来死后既非存在也非不存在'。"
第五十五经。
婆蹉种相应完毕。
其摄颂曰:
无知与无见,无现观、无随觉;
无通达、不审察,不随察与不返察;
不等观、不返观,以及不现证。
巴利语原版经文
26- 30. Rūpa-asallakkhaṇādisuttapañcakaṃ
632-636. Sāvatthinidānaṃ. Rūpe kho, vaccha, asallakkhaṇā …pe… viññāṇe kho, vaccha, asallakkhaṇā …pe…. Tiṃsatimaṃ.
31- 35. Rūpa-anupalakkhaṇādisuttapañcakaṃ
637-641. Sāvatthinidānaṃ Rūpe kho, vaccha, anupalakkhaṇā …pe… viññāṇe kho, vaccha, anupalakkhaṇā …pe…. Pañcatiṃsatimaṃ.
36- 40. Rūpa-appaccupalakkhaṇādisuttapañcakaṃ
642-646. Sāvatthinidānaṃ Rūpe kho, vaccha, appaccupalakkhaṇā …pe… viññāṇe kho, vaccha, appaccupalakkhaṇā …pe…. Cattālīsamaṃ.
41- 45. Rūpa-asamapekkhaṇādisuttapañcakaṃ
647-651. Sāvatthinidānaṃ. Rūpe kho, vaccha, asamapekkhaṇā …pe… viññāṇe kho, vaccha, asamapekkhaṇā …pe…. Pañcacattālīsamaṃ.
46- 50. Rūpa-appaccupekkhaṇādisuttapañcakaṃ
652-656. Sāvatthinidānaṃ Rūpe kho, vaccha, appaccupekkhaṇā …pe… viññāṇe kho, vaccha, appaccupekkhaṇā …pe…. Paññāsamaṃ.
51- 54. Rūpa-appaccakkhakammādisuttacatukkaṃ
657-660. Sāvatthinidānaṃ. Atha kho vacchagotto paribbājako yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavatā saddhiṃ sammodi. Sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho vacchagotto paribbājako bhagavantaṃ etadavoca– “ko nu kho, bho gotama, hetu, ko paccayo, yānimāni anekavihitāni diṭṭhigatāni loke uppajjanti– sassato lokoti vā …pe… neva hoti na na hoti tathāgato paraṃ maraṇāti vā”ti? Rūpe kho, vaccha, appaccakkhakammā, rūpasamudaye appaccakkhakammā rūpanirodhe appaccakkhakammā, rūpanirodhagāminiyā paṭipadāya appaccakkhakammā …pe….
Sāvatthinidānaṃ Vedanāya kho, vaccha, appaccakkhakammā …pe… vedanānirodhagāminiyā paṭipadāya appaccakkhakammā …pe….
Sāvatthinidānaṃ. Saññāya kho, vaccha, appaccakkhakammā …pe… saññānirodhagāminiyā paṭipadāya appaccakkhakammā …pe….
Sāvatthinidānaṃ Saṅkhāresu kho, vaccha, appaccakkhakammā …pe… saṅkhāranirodhagāminiyā paṭipadāya appaccakkhakammā …pe…. Catupaññāsamaṃ.
55. Viññāṇa-appaccakkhakammasuttaṃ
661. Sāvatthinidānaṃ. “Viññāṇe kho, vaccha, appaccakkhakammā, viññāṇasamudaye appaccakkhakammā, viññāṇanirodhe appaccakkhakammā, viññāṇanirodhagāminiyā paṭipadāya appaccakkhakammā; evamimāni anekavihitāni diṭṭhigatāni loke uppajjanti – sassato lokoti vā, asassato lokoti vā …pe… neva hoti na na hoti tathāgato paraṃ maraṇāti vāti. Ayaṃ kho, vaccha, hetu, ayaṃ paccayo yānimāni anekavihitāni diṭṭhigatāni loke uppajjanti– sassato lokoti vā, asassato lokoti vā, antavā lokoti vā, anantavā lokoti vā, taṃ jīvaṃ taṃ sarīranti vā, aññaṃ jīvaṃ aññaṃ sarīranti vā, hoti tathāgato paraṃ maraṇāti vā, na hoti tathāgato paraṃ maraṇāti vā, hoti ca na ca hoti tathāgato paraṃ maraṇāti vā, neva hoti na na hoti tathāgato paraṃ maraṇāti vā”ti. Pañcapaññāsamaṃ.
Vacchagottasaṃyuttaṃ samattaṃ.
Tassuddānaṃ–
Aññāṇā adassanā ceva, anabhisamayā ananubodhā;
Appaṭivedhā asallakkhaṇā, anupalakkhaṇena appaccupalakkhaṇā.
Asamapekkhaṇā appaccupekkhaṇā, appaccakkhakammanti.